Հայոց լեզու 8

-Գործական քերականություն-

1.Տրված նախադասությունները ձևի և իմաստի ի՞նչ տարբերություններ ունեն:
1. Տրված նախադասությունները ձևի և իմաստի ի՞նչ տարբերություններ ունեն:

Ֆրանսիացի գիտնականները պարզել են, որ երկրագնդի բնակչությունը խոսում է երկու հազար յոթ հարյուր իննսունվեց լեզվով (չհաշված յոթ-ութ հազար բարբառը): — Վաղակատար ներկա

Իմաստ՝ գործողությունն արդեն կատարվել է, և խոսքը այս պահի իրավիճակի մասին է:

Ֆրանսիացի գիտնականները պարզեցին, որ երկրագնդի բնակչությունը խոսում էր երկու հազար յոթ հարյուր իննսունվեց լեզվով (չհաշված յոթ-ութ հազար բարբառը): — անցյալ պատմողական

Իմաստ՝ խոսքը նախկինում եղած իրավիճակի մասին է:

Ֆրանսիացի գիտնականները կպարզեն, որ երկրագնդի բնակչությունը խոսում է երկու հազար յոթ հարյուր իննսունվեց լեզվով (չհաշված յոթ-ութ հազար բարբառը): — ենթադրական ապառնի
գիտնականները դա դեռ չեն պարզել, բայց ապագայում պարզելու են՝ հիմնվելով ներկայիս տվյալների վրա:

Ֆրանսիացի գիտնականները պարզել են, որ երկրագնդի բնակչությունը խոսելու է երկու հազար յոթ հարյուր իննսունվեց լեզվով (չհաշված յոթ-ութ հազար բարբառը): — գիտնականները արդեն կանխատեսել են ապագայի լեզվական իրավիճակը:

աշխարհագրություն

-Հարավարևմտյան Ասիա-

ՀԱՐՑԵՐ ԵՎ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ

  1. Գնահատե՛ք Հարավարևմտյան Ասիայի աշխարհագրական դիրքը:

Հարավարևմտյան Ասիան Միջերկրական, Արաբական, Կարմիր, Սև և Կասպից ծովերի, Ադենի, Օմանի և Պարսից ծոցերի միջև։ Տարածաշրջանն ընդգրկում է Փոքրասիական և Արաբական թերակղզիները, Հայկական լեռնաշխարհը, Իրանական բարձրավանդակը և Միջագետքի դաշտավայրը։ Այդ սահմաններում այն զբաղեցնում է շուրջ 7 մլն կմ2 տարածք, որտեղ ապրում է 340 մլն մարդ։

  1. Բացատրե՛ք ջրի և նավթի նշանակությունը տարածաշրջանի համար:

Ջուրը այս տարածաշրջանում հարստություն է համարվում։ Այստեղ կան նաև նավթի պաշարներ։

  1. Գնահատե՛ք տարածաշրջանի բնական պայմանները և ռեսուրսները՝ տնտեսության տարբեր ճյուղերի զարգացման հնարավորությունների տեսակետից:

Բնական պայմաններ

Այստեղ տարածված են ավազային ընդարձակ անապատները, կիսաանապատներն ու օազիսները, իսկ դրանց հարևանությամբ՝ ձյունապատ լեռնագագաթները, կանաչապատ գետահովիտներն ու գետափները։

Բնական ռեսուրսներ

Այս տարածաշրջանում կա նավթ և գազ։ Նավթը տարածաշրջանում մեծ հարստություն է։

  1. Պատրաստե՛ք նյութեր Հարավարևմտյան Ասիայի պատմամշակութային և ճարտարապետական հուշարձանների վերաբերյալ:

Բուշեր (Իրան)

Բուշերի քաղաքում պահպանվել են Իրանի ավանդական ճարտարապետության օրինակներ՝ մզկիթներ և բազարներ, որոնք արտացոլում Իրանի մշակութային պատմությունը։

  1. Ի՞նչ գիտեք տարածաշրջանի «թեժ» կետերի մասին:

Հարավարևմտյան Ասիայի «թեժ» կետերն ընդգրկում են Պաղեստին-Իսրայել հակամարտությունը, Սիրիայի քաղաքացիական պատերազմը և Իրանի ու այլ երկրների միջև լարվածությունները, որոնք կապված են քաղաքական, կրոնական ու տնտեսական շահերի հետ:

Հայոց լեզու 8

-Գործնական քերականություն-

1. Տրված բայերը խոնարհի՛ր անցյալ կատարյալ ժամանակաձևով և  ընդգծիր վերջավորությունները: Ինչո՞վ են տարբերվում Ա և Բ խմբի բայաձևերի վերջավորությունները: 

Ա. Վկայել — Ես վկայել էի, դու վկայել էիր, նա վկայել էր, մենք վկայել էինք, դուք վկայել էիք, նրանք վկայել էին:
Հուսալ — Ես հուսացել էի, դու հուսացել էիր, նա հուսացել էր, մենք հուսացել էինք, դուք հուսացել էիք, նրանք հուսացել էին::
Բ. ՀեռանալԵս հեռացել էի, դու հեռացել էիր, նա հեռացել էր, մենք հեռացել էինք, դուք հեռացել էիք, նրանք հեռացել էին:
Մոտենալ Ես մոտեցել էի, դու մոտեցել էիր, նա մոտեցել էր, մենք մոտեցել էինք, դուք մոտեցել էիք, նրանք մոտեցել էին:
ՏեսնելԵս տեսել էի, դու տեսել էիր, նա տեսել էր, մենք տեսել էինք, դուք տեսել էիք, նրանք տեսել էին:
Գ. Հասկացնել → Ես հասկացրել էի, դու հասկացրել էիր, նա հասկացրել էր, մենք հասկացրել էինք, դուք հասկացրել էիք, նրանք հասկացրել էին:
Արթնացնել → Ես արթնացրել էի, դու արթնացրել էիր, նա արթնացրել էր, մենք արթնացրել էինք, դուք արթնացրել էիք, նրանք արթնացրել էին:

2. Փակագծերում տրված բայաձևերից մնկն ընտրի՛ր և գրի՛ր (ո՞ր բառով է պայմանավորված ընտրությունդ):

Գայլն սպասում էր, որ այծյամը ննջեր, որ նրան բռներ և ուտեր: Այծյամը նրա միտքն իմացել էր ու չէր քնում օրեր ու օրեր, մինչև որ գայլն ինքը թմրեց ու նիրհեց: Այն ժամանակ եկավ առյուծն ու կերավ գայլին:

Հասարակագիտություն

-Դոկտոր Հարփերը և ExoMed-ի Մահացու Փորձարկումը-

Հիմնարկ:

2021 թվականին Դոկտոր Արթուր Հարփերը, փորձառու բժիշկ և հետազոտող Ֆենիքսի բժշկական կենտրոնում, ստացավ առաջարկ ExoPharma-ից՝ փոքր կենսատեխնոլոգիական ընկերությունից, որը զարգացնում էր նոր դեղամիջոց՝ ExoMed, որն ուղղված էր Օտոիմուն Վասկուլիտ (OV) հիվանդության բուժմանը: Սա հազվագյուտ և հաճախ մահացու հիվանդություն է, երբ մարմնի իմունային համակարգը սխալմամբ հարձակվում է արյան անոթների վրա, առաջացնելով լուրջ բորբոքվածություն և օրգանների վնաս: Ընթացիկ բուժումները, ինչպիսիք են կորտիկոստերոիդները և իմունոդեպրեսանտները, խիստ սահմանափակ արդյունքներ էին ապահովում և ունեին լուրջ կողմնակի ազդեցություններ: Շատ հիվանդներ, որոնք գտնվում էին հիվանդության բարդ փուլերում, արդեն անփրկելի էին:

ExoMed-ը պետք է բուժեր այս հիվանդությունը՝ միտված որպես ավելի նպատակային թերապիա, որը կարգավորեր իմունային համակարգի արձագանքը՝ նվազեցնելով բորբոքվածությունը առանց բուժման ընթացիկ մեթոդների լուրջ կողմնակի ազդեցությունների: ExoPharma-ն պնդում էր, որ այս դեղամիջոցը կարող է հեղափոխական լինել՝ բերում է արդյունավետություն, որտեղ այլ դեղամիջոցները ձախողվել են: Դոկտոր Հարփերը, ով ոգևորված էր հնարավորությամբ՝ առաջարկելու նոր լուծում իր հիվանդներին, համաձայնեց ղեկավարել փորձարկումը:

Քլինիկական Փորձարկումը:

Դոկտոր Արթուր Հարփերը որոշեց ընդգրկել 20 հիվանդ՝ Աուտոիմուն վասկուլիտով, ովքեր ենթարկվել էին մնացած բուժումների, բայց ոչ մի ազդեցություն չէր եղել: Այս հիվանդները desperate էին և ցանկանում էին իմանալ, թե կա արդյոք որևէ նոր բուժում, որը կարող է օգնել:

Փորձարկումը ստացավ Շտապ Մուտքի կարգավիճակ FDA-ից, քանի որ հիվանդությունը լուրջ էր, ինչը թույլ տվեց ExoPharma-ին կատարել փորձարկումը առանց ամբողջական հաստատման: Դասակարգումն օգնում է դեղամիջոցներին արագացնել շուկա մուտք գործելու գործընթացը, եթե այն կարող է ազատել լուրջ հիվանդության պայմաններում գտնվող հիվանդներին:

Սակայն, փորձարկումը իրականում չէր կազմակերպվել այնպես, ինչպես պետք է լիներ: ExoPharma-ն, որը ջղաձիգ էր դեղամիջոցը շուկա մուտք գործելու համար, անցավ անվտանգության ընթացակարգերը և չմեկնաբանեց այնպիսի կարևոր տեղեկություններ դեղամիջոցի կազմի մասին: Որոշ բաղադրիչներ ExoMed-ում չպատրաստվել էին ճիշտ կերպով համատեղելիության համար, և պարզվել էր, որ որոշ բաղադրիչներ, այդ թվում՝ ուժեղ անթինֆլամատորային միացություն և արյան ամրապնդող դեղամիջոց կարող էին լուրջ կողմնակի ազդեցություններ առաջացնել:

Սկզբնական Հույսը:

Փորձարկման առաջին ամիսը ընթանում էր բավականին լավ. հիվանդները հաղորդում էին որոշակի բարելավումներ:

  • Հիվանդ 1: Խոսեց զգալիորեն նվազեցված ցավերի և այտուցվածությունների մասին, և նրա ֆունկցիաների բարելավումը թույլ տվեց նրան նորից իրականացնել հիմնական ակտիվությունները:
  • Հիվանդ 4: Նկարագրեց բարելավված արյան շրջանառություն և նվազեցված բորբոքվածություն, ինչը թույլ տվեց նրան դուրս գալ հիվանդանոցից:

Դոկտոր Հարփերը համաժողով կազմակերպեց, հայտարարելով, որ ExoMed «կլինի հեղափոխական առաջընթաց մեր սպասվող բուժման մեջ»:

Ինքնաբավ դժվարություն:

Փորձարկման երկրորդ ամսից հետո սկսեցին լուրջ կողմնակի ազդեցությունները երևալ.

  • Հիվանդ 6: Երկու շաբաթ անց սկսեց արյան կտրուկ մակարդակ բարձրացավ և մահացավ սրտի կաթվածից:
  • Հիվանդ 2: Դիմացավ լուրջ աղիքային արյունահոսություն, որի համար անհրաժեշտ էր անմիջական վիրահատություն: Չնայած բուժումներին, հիվանդը մահացավ մեկ շաբաթ հետո:
  • Հիվանդ 5: Ծանր հոգեբանական խնդիրներ ու սրտաբառարաններ ունեցավ, ինչը հանգեցրեց սրտի կաթվածի և մահացու իրողության:

Դոկտոր Հարփերը սկզբում ընդունեց այս խանգարումները որպես կիսախափում և անսպասելի պատասխաններ, շարունակելով փորձարկումը՝ պնդելով, որ հնարավոր շահերը կարող են գերազանցել վտանգները, հատկապես այն, երբ հիվանդները գտնվում էին ծանր վիճակում: Սակայն Հիվանդ 9 սկսեց կանգնեցնել անոթների այտուցը դեղամիջոցի ազդեցությամբ, ինչը սրան հետազոտելու պահանջ առաջացրեց:

Պատմական Որոշումներ.

Ինչպես հետազոտման նպատակը դժվարացավ, պարզվեց, որ դեղամիջոցի բաղադրիչները՝

  • Անհամատեղելի հակաբորբոքային միացում, որը անբարենպաստ հարաբերություն կարող էր առաջացնել արյունը բարակելու գործողության հետ, և արդյունքում ազդում էր արյունահոսության ու առողջության վրա:
  • Դեղամիջոցի բաղադրիչը — Պարզվեց՝ որ դեղամիջոցի մեջ պարունակում էր թմրանյութ, որը վտանգավոր էր մարդկանց համար։
Հայոց լեզու 8

-Գործնական քերականություն-

1. Ի՞նչ ընդհանրությամբ են խմբավորվել տրված բայերը:

Ա. Կիրառել, խմել, հնարել, բացատրել, գրավել, հասնել, լցնել, թռչել, սառչել:

Բ. Գնալ, գգալ, խոյանալ, ընթանալ, վախենալ, կամենալ, տզզալ, շրխկալ:

Ա խմբում բառերի «ել» է, իսկ երկրորդում՝ «ալ»։

2. Տրված արմատներից բայեր կազմի՛ր և ընդգծի՛ր արմատի և ել կամ ալ վերջավորության միջև եղած մասը:

Օրինակ`

տես — տեսնել, բարձր — բարձրանալ:

Ա. Ընկերանալ, թանձրանալ, խորանալ:

Բ. Վախենալ, կամենալ, մոտենալ:

Գ. Հասնել, անցնել, հագնել:

Դ-. Թռչել, սառչել, կպչել:

3.Տրված բայերը պատճառական դարձնող ածանցները թվի՛ր:


Մեծացնել, հեռացնել, գգացնել, վախեցնել, հիշեցնեյ, թռցնել, տեսցնել:
ացն, եցն

4. Տրված բայերի անցյալ ժամանակը կազմի՛ր և պարզի՛ր, թե ինչպե՛ս է փոխվում ընդգծված բայածանցներից յուրաքանչյուրը:

հագենալ — հագեցել է – են-ը դառնում է եց:

Հեռանալ – հեռացել
մոտենալ – մոտեցել
դալկանալ — դալկացել
ամրանալ — ամրացել
գտնել – գտել
տեսնել – տեսել
թռնել- թռել
փախչել —  փախել
հասնել – հասել
մեծացնել — մեզանալ

Քիմիա 8

-Քիմիա-

Այն բարդ նյութերը, որոնք կազմված են երկու տարրի ատոմներից, որոնցից մեկը թթվածինն է, կոչվում են օքսիդներ: (օրինակ՝ — H2O)

Թթուները  բարդ նյութեր են, որոնց մոլեկուլները կազմված են մեկ կամ մի քանի ջրածնի ատոմներից և թթվային մնացորդից:(օրինակ՝ H2CO3)

Հիմքերի շարքին են դասվում այն նյութերը, որոնց մոլեկուլում մետաղի ատոմը կապված է մեկ կամ մի քանի հիդրօքսո՝ (OH), խմբի հետ։ (օրինակ՝ NaOH)

Աղերը բարդ նյութեր են, որոնք կազմված են մետաղների ատոմներից և թթվային մնացորդներից։  (օրինակ՝ NaNO3)