Հասարակագիտություն

Ընտանիք, ազգ և մշակույթ

«Ընտանիք», «ազգ» և «մշակույթ» հասկացությունները կապված են մարդու կյանքի կարևոր մասերի հետ։ Դրանք ձևավորում են մարդու ինքնությունը, նրա արժեքները և մտածելակերպը։ Դրանք ազդում են այն բանի վրա, թե ինչպիսի մարդ է դառնում մի մարդ՝ ինչպես է մտածում, ինչպիսի որոշումներ է կայացնում և ինչպես է վարում կյանքը։ Հենց այդ պատճառով այս երեք թեմաներին կարելի է ուշադրություն դարձնել ու յուրաքանչյուրին առանձնահատուկ կերպով անդրադառնալ։

Ընտանիք

Ընտանիքը մարդու առաջին և ամենակարևոր սոցիալական միջավայրն է։ Այն ձևավորվում է նրա սկզբնական արժեքների և սկզբունքների հիմքը։ Ընտանիքը երեխայի համար այն առաջին ուսուցիչն է, որը շատ բան է սովորեցնում կյանքի մասին՝ թե բարոյական, թե սոցիալական հարցերի առումով։ Երբ երեխան ծնում է ընտանիքում, նա առաջին անգամ իր իսկական շրջապատում է՝ ծնողների, և մյուս անդամների հետ։ Այստեղից էլ սկսվում է նրա սեռական, սոցիալական և բարոյական աշխարհը։ Սկզբում երեխային սովորեցնում են սիրել՝ ցույց տալով նրա հանդեպ անսահման հոգատարություն ու ջերմություն։ Ծնողները նրան սովորեցնում են լինել պատասխանատու իր գործողությունների համար և հասկանալ, որ իր պահվածքը կարող է ազդել այն մարդկանց վրա, ովքեր նրան շրջապատում են։ Ընտանիքում նրանք շփվում են տարբեր մարդկանց հետ, որոնք ունեն տարբեր բնույթ ու տեսակետներ։ Դրանով նրանք սովորում են լսել ու հասկանալ մյուսների կարծիքները և լուծել կոնֆլիկտները խաղաղ ճանապարհով։ Երբ երեխան սկսում է ինքնուրույն մտածել ու քննել իր շրջապատը, ծնողները նրան ուղղորդում են ճիշտ մոտեցումների ու բարոյական ընտրությունների հարցում։

Ազգ

Ազգը բնորոշվում է որպես ընդհանուր պատմություն, մշակույթ, լեզու և արժեքներ ունեցող մարդկանց խումբ, որոնք, ի թիվս այլնի, կապված են նաև տարածքի ու ազգային գիտակցության միջոցով։ Ազգային պատկանելիությունը մարդու համար հիմնարար է՝ այն ոչ միայն կարևորում է նրա ինքնությունը, այլ նաև նրա դիրքը հասարակությունում։ Ազգային պատկանելությունը նշանակում է ոչ միայն մարդկանց նմանությունը մեկ ուրիշին, այլ նաև միասին կիսված պատմություն ու արժեքներ։ Երբ մարդիկ ասում են, որ նրանք պատկանում են որևէ ազգի, նրանք, ընդհանուր առմամբ, հայտնում են, որ նրանք կապված են որոշակի պատմության, մշակույթի ու լեզվի հետ, որոնք միասին են իրենց ձևավորել։ Ազգային ավանդույթները շատ անգամ միավորվում են ընդհանուր լեզվով, դինամիկ ավանդույթներով, տոներով ու ուրբանիստական կամ գյուղական շփումների ձևերով։ Մեկ ազգի անդամների համար ավանդույթները ոչ միայն անցյալի հիշողություններ են, այլ նաև այն ուղեցույցները, որոնք որոշում են նրանց կյանքը։ Ազգային պատկանելիությունը նաև ազդում է մարդու վարքի վրա։ Երբ ազգը կարևորում է որոշակի արժեքներ՝ օրինակ՝ հարգանքը կամ պարտականությունը, մարդիկ այդ արժեքները կիրառում են իրենց կյանքում։ Այսպիսով, ազգը ստեղծում է մի ընդհանուր շրջանակ, որում մարդիկ ապրում են և կառուցում իրենց հարաբերությունները։

Մշակույթ

Մշակույթը այն արժեքների, հավատալիքների, սովորույթների, լեզվի, արվեստի, գիտելիքի և կյանքի ձևերի հավաքածու է, որոնք հատուկ են մի մարդու խմբի կամ հասարակության: Այն ներառում է մարդու վարվելակերպը, մտածելակերպը և ձևավորում է նրա աշխարհայացքը։ Մշակույթը մեծ դեր է խաղում մարդկանց կյանքում՝ ազդեցություն ունենալով ինչպես նրանց առօրյա վարքի, այնպես էլ նրանց պատկերացումների վրա։ Մշակույթը ձևավորվում է սերունդների ընթացքում և փոխանցվում է ավանդույթների, խոսքի և գործողությունների միջոցով։ Այն կարող է ընդգրկել տարբեր ոլորտներ։ Յուրաքանչյուր ազգ կամ հասարակություն ունի իր սեփական մշակույթը, որն իրենից ենթադրում է մի շարք սովորույթներ ու արժեքներ, որոնք առանձնացնում են դրանք մյուսից։ Օրինակ, մի ազգ կարող է կարևորել ընտանեկան արժեքները, մյուսը՝ համերաշխությունն ու միասնականությունը, իսկ երրորդը՝ անհատականություն և անկախություն։ Մշակույթը հիմնված է այն արժեքների վրա, որոնք փոխանցվում են ժամանակի ընթացքում ու ձևավորում են հասարակություն կամ ազգ։ Այս արժեքները կարող են լինել տարբեր, օրինակ՝ կրոն, բարոյական սկզբունքներ, օրենքներ ու ավանդույթներ։ Մշակույթը շատ մոտ կապված է ընտանիքի, կրթության, օրենքների ու հասարակության այլ ոլորտների հետ։ Այն ստեղծում է մարդու սոցիալական միջավայրը՝ որոշելով, թե ինչպես պետք է մարդիկ ապրեն իրար հետ՝ հիմնվելով սիրո, հարգանքի և համագործակցության վրա։

Հայոց լեզու 8

-Գործնական Քերկանություն-

1․Տրված թվականները խմբավորի՛ր

    ա) ըստ կազմության (պարզ, ածանցավոր, բարդ, բարդածանցավոր).

    պարզ – յոթ, ինը
    ածանցավոր –
    վաթսուն, երրորդ, չորրորդ, մեկական, հինգական, քառասուներորդ
    բարդ –
    հարյուր քսան
    բարդածանցավոր
    – վաթսունմեկերորդ, տասնյոթերորդ

    բ) ըստ նրա, թե ի՛նչ են ցույց տալիս (քանակ, թվային բաշխում, թվային կարգ).

    քանակ – Հարյուր քսան, վաթսուն, յոթ, ինը, հազար ինը հարյուր իննսունվեց, երկու հազար հինգ հարյուր տասնվեց
    թվային բաշխում –
    տասը-տասը, քառասուն-քառասուն, մեկական, հինգական
    թվային կարգ –
    երրորդ, չորրորդ, վաթսունմեկերորդ, հարյուր ութսուներեքերորդ, տասնյոթերորդ, քառասուներորդ

    գ) ըստ նրա, թե ինչպե՛ս են գրվում (կից, անջատ, գծիկով):

    կից – վաթսունմեկերորդ, տասնյոթերորդ
    անջատ –
    Հարյուր քսան, հազար ինը հարյուր իննսունվեց, հարյուր ութսուներեքերորդ, երկու հազար հինգ հարյուր տասնվեց
    գծիկով
    – տասը-տասը, քառասուն-քառասուն։

    2․Տեքստի թվականները բառերով գրի՛ր:

    Մարդն իր կյանքի յոթանասուն տարվա ընթացքում միջին հաշվով հիսուն միլլիոն քայլ է անում: Քաղաքային տրանսպորտով երթևեկող մարդն օրական երկու հազար քայլ է անում: Մարդն իր կյանքի յոթանասուն տարիներից տասներեքը ծախսում է խոսակցությունների, վեց տարի` ուտելու վրա: Այդ ընթացքում հարյուր տոննա ուտելիք է օգտագործում: Կյանքի մեկ երրորդը քնած է անցկացնում:

    Без рубрики, Հայոց լեզու 8

    -Գործնական քերականություն-

    1. Պարզի՛ր, թե տրված թվականներն ի՞նչ սկզբունքով են խմբավորվել.

    Ա. Մեկ, հինգ, վեց, ութ, տասը, քսան, հարյուր, հազար:
    Առաջինը պարզ բառեր են
    Բ. Տասնմեկ, քսանյոթ, հարյուր տասնինը, հազար վեց հարյուր քսանութ:

    բարդ
    Գ. Երեսուն, քառասուն, երկրորդ, հինգերորդ, վեցական, տասական:
    ածանցավոր
    Դ. Հազար հինգ հարյուր յոթանասունմեկ, ութսունվեց, քսանյոթերորդ, քառասունմեկերորդ, մեկ երրորդ, երեք տասնորդական

    բարդ ածանցավոր

    Հայոց լեզու 8

    -Գործնական քերականություն-

    1. Տեքստերի ածականներն ըստ անհրաժեշտության դարձրո՛ւ բաղդատական կամ գերադրական աստիճանի:

    Ֆուտբոլում խաղարկվող մրցանակների մեջ ամենապատվավորն անհատական «Ոսկե գնդակ», «Ոսկե կոշիկներ» և «Արծաթե կոշիկներ» մրցանակներն են: «Ոսկե գնդակի» տեր դառնում է այն ֆուտբոլիստը, որ մայրցամաքի ամենալավ մարզիկն է ճանաչվում: «Ոսկե կոշիկներն» ու «Արծաթե կոշիկները» համապատասխան թիթեղներից կարված կոշիկներ են, որ հանձնվում են եվրոպական երկրների ամենալավ ռմբարկուներին:
    Գերմանացի ֆիզիկոս Կոենն ասում է, որ քսանմեկերորդ դարում կանայք լողի տարածությունը ավելի հեշտ են հաղթահարելու, քան մեր օրերում ամենալավ լողորդ համարվող տղամարդիկ:
    Դանիացի Վեստերգարդը պատրաստել է աշխարհի ամենամեծ` երեսունչորս տեղանոց հեծանիվն ու ամենափոքր մոտոցիկլը: Նա ասում է, որ ավելի ճիշտ է դրանք օգտագործել գովազդի համար:

    1. Պարզի´ր, թե տրված թվականներն ի՞նչ սկզբունքով են խմբավորվել:

    Ա. Տասնմեկ, քսաներեք, քառասունվեց, հիսունչորս, յոթանասունինը, իննսունինը, տասնմեկերորդ, վաթսունութերորդ, երեսունմեկական:
    բացարձակ

    Բ. Հարյուր մեկ, հազար երեք հարյուր երեսուներկու, երկու հազար հինգ հարյուր հիսուներորդ, չորս հարյուր վաթսունական, երեք քառորդ, զրո ամբողջ հինգ տասնորդական:
    հարադիր

    Գ. Երկու-երկու, քսան-քսան, տասնութ-տասնութ, հարյուր-հարյուր:
    բաշխական

    italiano

    -Italiano-

    DBBE927E-7A04-4687-92A0-047E056382F4

    – E tu come ti chiamo

    – Io mi chiamo Hasmik

    – Di dove sei?

    – Io sono armena, di Armenia

    288EB079-8072-4C62-B75A-7429162970D2
    65D0B65D-6AB2-4DA7-8945-A75C320A12F6
    Saluti- Ողջունի ձևերը
    image-1

    Salutare- Ողջունել

    Buongiorno! Բարև
    Buon pomeriggio! Բարի կեսօր
    Buonasera! Բարի երկո
    Buonanotte! Բարի գիշեր
    Ciao! (informale) Ողջույն ( ոչ պաշտոնական )
    Salve! (informale) Ողջույն ( ոչ պաշտոնական)
    Ci vediamo! (informտale) Մինչ հանդիպում

    Arrivederci! Ցտեսություն
    ArrivederLa! (formale) Ցտեսություն (պաշտոնական)

    grazie- շնորհակալություն

    Io – ես

    tu – դու

    lei – դուք (formal)

    Lui – he

    Lei – she

    noi – մենք

    voi – դուք

    loro – նրանք

    English 8

    -English-

    Hometask:ex.1/b,page 26,ex.2/a,c.page 27

    1. — f
    2. — a
    3. — d
    4. — b
    5. — c
    6. — e

    Traffic jams – When there are too many cars on the road, causing slow movement or stops.

    Pollution – Harmful substances released into the environment, making it dirty or unsafe.

    Exhaust fumes – Gases released by cars and other vehicles, which contribute to air pollution.

    Reduce pollution levels – Lower the amount of harmful substances in the air.

    Atmosphere – The layer of gases surrounding the Earth.

    Factory fumes – Gases or smoke produced by factories, adding to air pollution.

    Global warming – The increase in the Earth’s temperature due to pollution.

    Dramatic climate changes – Big changes in weather patterns, often caused by pollution.

    Disappearing – When something is slowly going away or becoming extinct.

    Rise – To increase or go up.

    Environment – The natural world around us, including air, water, and land.